Обсуждение статьи "ПАРФЕНА ЭДЕССКАЯ"

Олексій Тре
пользователь
УПЦ МП

Сообщений: 750
Дата регистрации: 03.04.2013
Re: (1389)
27.12.2015 03:06:56 в ответ на "Захват Эдессы турками (1389)" (Олексій Тре)

У боландистов, из критического обзора агиографии за 1958 год:

"Deux acolouthies, composées tout récemment, ont été publiées l'une par le métropolite Denys d'Édesse en Macédoine, l'autre par son collègue de Thessalonique, le métropolite Pantéléimon. La première est consacrée à la gloire d'une néomartyre Parthéna, fêtée le 9 janvier, qui aurait péri de la main des Turcs en 1375, mais sur laquelle on n'a aucun document à citer, sauf de «vieux menées» conservés dans la bibliothèque épiscopale d'Édesse [11]. La seconde réunit en une seule fête, fixée au 3e dimanche après Pâques, tous les saints de Thessalonique w, depuis les apôtres Paul, Aristarque, Aristarque, Silvain et Urbain jusqúaux néomartyrs modernes, en passant par les martyrs de l'antiquité, les évêquesetles moines de l'époque byzantine, sans oublier Porphyre de Gaza, Grégoire le Décapolite, Cyrille et Méthode, etc".

  • Analecta bollandiana: revue critique d'hagiographie, Volume 76, 1958, p. 243

И так, с легкой руки митрополита Дионисия Папаниколопулоса (Βλ. Διονύσιος Παπανικολόπουλου (μητροπολίτου Εδέσσης, 1951-1967). Η Αγία Νεομάρτυς Παρθένα η Εδεσσαία, Αθήνα 1958, σ. 24), начиная с 1958 года, многие туристические и агиографические источники пишут, что, согласно местных устных преданий Эдесса "пала" в 1375 году после восьмимесячной осады, после чего подверглась грабежам и разрушениям. В последнее время, правда, год исправляют на 1389, но при этом упоминание о 8-ми месячной осаде остается визитной карточкой города:

"Γύρω στα 1389 πάντως οι Οθωμανοί προήλασαν μέχρι την Έδεσσα (Βοδενά), απωθώντας τους Σέρβους διαδόχους του Ντουσάν. Σύμφωνα με τοπικές παραδόσεις, η Έδεσσα πρόβαλε αντίσταση για περισσότερους από 8 μήνες και μόνο με προδοσία έγινε τελικά κατορθωτή η πτώση της (θρύλοι για τη νεομάρτυρα Παρθένα, τον ιερομόναχο Σεραφείμ, τον προδότη Πέτρο ή Κελ Πέτρο κ.ά.). Φαίνεται ότι στον εδεσσαϊκό πληθυσμό το χριστιανικό στοιχείο ήταν υπολογίσιμο, γιατί οι τουρκικές αρχές της περιοχής προτιμούσαν ως έδρα της τοπικής διοίκησης όχι τόσο την πρωτεύουσα του καζά της Έδεσσας, αλλά τα Γενιτσά, πρωτεύουσα άλλου, ομώνυμου (Γενιτζέ Βαρδάρ) καζά, όπου έμεναν ο κεχαγιάς των σπαχήδων, ο κεχαγιάς της πόλης, ο σερδάρης των γενιτσάρων κ.ά. [...] Όπως και τα Γενιτσά, έτσι και η Έδεσσα συνδέθηκε με τις κατακτήσεις του Εβρενός και αποτελούσε και αυτή καζά, που εξαρτιόταν από το σαντζάκι θεσσαλονίκης. Η Έδεσσα ήταν πάντοτε μικρότερη από τα Γενιτσά, με 1.000 περίπου σπίτια, 10 ξενώνες και 300 εργαστήρια".

Тем не менее, в отличие от всех устных преданий (греческих и турецких), согласно османским хроникам Нешри (Nešri) и Саадеддина (Saddedin) захват Эдессы (а также Китроса в Пиерии) был осуществлен Еврен-беем, выступившем из Серреса после восшествия на османский престол султана Баязида I ( 27 августа 1389). Новому султану понадобились эти два города, чтобы открыть проход к Верхней Македонии и Фессалии, соответственно (см. карту http://www.promacedonia.org/en/av/av_031_map03.jpg)

Согласно кодексам монастыря Святого Павла на Афоне, Эдесса была занята турками не после долгой осады, а сдана сербами без боя, что объясняет причину, почему город сразу после сдачи не был разграблен или разрушен. Эдесса была разрушена позднее, спустя некоторое время, страшным землетрясением в 1395 году.

Литература

P.S.: Подождем, что будет написано 9 января на странице "Святые дня" (страница каждый день обновляет текст оригинала из Синаксаря иеромонаха Макария Симонопетрского согласно текущей даты): Vies des saints de ce jour // Le Synaxaire est publié avec la bénédiction du patriarche oecuménique, http://www.monastere-transfiguration.fr/synaxaire/synaxaire.html

Ответить